Dołącz do czytelników
Brak wyników

Choroba de Quervain’a

Artykuł | 23 lipca 2018 | NR 1
378

Choroba de Quervain’a to choroba polegająca na zapaleniu pochewki pierwszego grzbietowego przedziału nadgarstka. Etiologia najczęściej nie jest znana, choć choroba może częściej występować u osób wykonujących częste ruchy kciukiem. 

Główne dolegliwości to ból (trwający kilka tygodni, a nawet miesięcy) po promieniowej stronie nadgarstka i/lub u podstawy kciuka, nasilający się przy ruchach kciuka, zwłaszcza przy jego prostowaniu i przywodzeniu.

W badaniu klinicznym możemy zaobserwować niewielki obrzęk i tkliwość okolicy I przedziału nadgarstka, zwłaszcza nad wyrostkiem rylcowatym kości promieniowej. Do potwierdzenia diagnozy możemy wykonać charakterystyczny dla tego zespołu test Finkelsteina. 

Leczenie nieoperacyjne (tj. stosowanie kortykosteroidów, stosowanie ortezy, fizykoterapia) daje z reguły bardzo dobre efekty. Bardzo ważne jest unikanie czynności, które prowokują dolegliwości. 

W niektórych przypadkach lub niepowodzeniu metod zachowawczych można zaproponować operację polegającą na odbarczeniu I przedziału prostowników poprzez przecięcie troczka. 

Rokowanie w zespole de Quervain jest z reguły dobre. Połączenie różnych metod leczenia zachowawczego daje zadowalające efekty. 

Zespół de Quervaina (ang. de Quervain syndrome, de Quervain’s tenosynivitis) to choroba polegająca na zapaleniu pochewki pierwszego grzbietowego przedziału nadgarstka, zawierającego w sobie ścięgno odwodziciela długiego kciuka (ang. adductor pollicis longus – APL) oraz ścięgno prostownika krótkiego kciuka (ang. extensor pollicis brevis – EPB). Występuje u ok. 1% populacji i dotyczy zwykle kobiet między 40.–50. rokiem życia (występuje u nich 6 razy częściej niż u mężczyzn). Dodatkowo choroba często pojawia się u kobiet w ciąży oraz opiekujących się niemowlętami, zwłaszcza do 6. miesiąca życia.

Etiologia zespołu de Quervaina najczęściej nie jest znana, choć choroba może częściej występować u osób wykonujących ruchy kciukiem, np. podczas wykonywania pracy zawodowej czy niewłaściwego noszenia niemowlęcia.

Rozpoznanie

Do zdiagnozowania zespołu de Quervaina wystarczy zwykle dobrze przeprowadzony wywiad i badanie kliniczne. Pacjenci będą zgłaszać ból (trwający kilka tygodni, a nawet miesięcy) po promieniowej stronie nadgarstka i/lub u podstawy kciuka. Dolegliwości te nasilają się przy ruchach kciuka, zwłaszcza przy jego prostowaniu i przywodzeniu. Warto wypytać pacjentów o dodatkowe informacje na temat: ciąży, opiekowania się niemowlęciem czy wykonywania nietypowej pracy. 

W badaniu klinicznym można zaobserwować niewielki obrzęk i tkliwość okolicy I przedziału nadgarstka, zwłaszcza nad wyrostkiem rylcowatym kości promieniowej. Do potwierdzenia diagnozy można wykonać charakterystyczny dla tego zespołu test Finkelsteina. Pacjenta prosi się o zamknięcie kciuka w ręce, a następnie biernie odchyla się jego nadgarstek w stronę łokciową, co wywoła u pacjenta ból (zdj. 1). 

Aby potwierdzić rozpoznanie, warto wykonać badanie ultrasonograficzne (USG), w którym można uwidocznić aktywny proces zapalny w obrębie błony maziowej. 

Można dodatkowo wykonać też badanie rentgenograficzne (RTG) bolesnej okolicy. Choć z reguły w zespole de Quervaina będzie ono prawidłowe, to posłuży do wykluczenia innych przyczyn dolegliwości, np. zmian zwyrodnieniowych pierwszego stawu śródręczno-nadgarstkowego, stawu promieniowo-nadgarstkowego czy złamania kości łódeczkowatej. Badanie USG może być przydatne w celu potwierdzenia odczynu zapalnego wokół ścięgien.

Leczenie nieoperacyjne

Zwykle można zacząć od leczenia nieoperacyjnego, które często jest wystarczające. Istotne jest unikanie lub modyfikacja czynności, które sprowokowały lub nasilają dolegliwości (jednostajne ruchy przeciążające, nieprawidłowe noszenie niemowlęcia). Pacjentom zaleca się stosowanie ortezy usztywniającej kciuk, fizykoterapię – ultradźwięki, leczenie ciepłem i zimnem, jonoforezę. Bardzo dobre efekty dają ostrzyknięcia bolesnej okolicy kortykosteroidami (zdj. 2), można je również wykonać pod kontrolą USG. Stwierdzono zmniejszenie objawów u ok. 70% pacjentów po jednej dawce leku podanego do I przedziału prostowników i zwiększoną skuteczność po podaniu drugiej dawki. Jednak miejscowe podanie kortykosteroidów...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 4 wydaia czasopisma "Praktyczna Ortopedia i Traumatologia"
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy