Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki ortopedy , Otwarty dostęp

4 marca 2019

NR 13 (Luty 2019)

Formy rehabilitacji leczniczej dla pacjentów ortopedycznych finansowane przez NFZ
Forms of medical rehabilitation for orthopedic patients financed by the National Health Fund

0 161

Wstęp: Pacjenci ortopedyczni w większości wymagają rehabilitacji leczniczej. Rehabilitacja lecznicza należy do świadczeń gwarantowanych pacjentom w systemie publicznego ubezpieczenia zdrowotnego. Rehabilitacja lecznicza może być realizowana w warunkach ambulatoryjnych, domowych lub stacjonarnych. Celem artykułu jest przedstawienie rodzajów rehabilitacji leczniczej przysługujących pacjentom ortopedycznym na podstawie skierowania ortopedy i finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Artykuł w praktyce jest o tym na jaką rehabilitację może wystawić skierowanie ortopeda w świetle prawa.

 

Abstract: Most orthopedic patients require medical rehabilitation. Medical rehabilitation belongs to the services guaranteed to patients in the public health insurance system. Medical rehabilitation can be carried out in outpatient, home or stationary settings. The aim of the article is to present the types of medical rehabilitation available to orthopedic patients on the basis of orthopedic referral and financed by the National Health Fund. In practice, the article is about what rehabilitation can the orthopedic referral in the light of law.

Pacjenci po zabiegach ortopedycznych, a także leczeni zachowawczo przez ortopedów wymagają zazwyczaj rehabilitacji leczniczej. Każdy ortopeda wykonujący zawód w ramach publicznego systemu ubezpieczenia zdrowotnego uprawniony jest do wystawiania skierowań dla swoich pacjentów na rehabilitację leczniczą. Świadczeniobiorcom przysługują różne formy (rodzaje) rehabilitacji leczniczej. O rodzaju rehabilitacji zasadniczo decyduje ortopeda wystawiający skierowanie dla pacjenta na podstawie kryteriów medycznych, jednakże musi także uwzględniać ograniczenia wynikające z przepisów, 
a w szczególności wskazania do poszczególnych form rehabilitacji. Celem artykułu jest przedstawienie rodzajów rehabilitacji leczniczej przysługujących pacjentom ortopedycznym na podstawie skierowania ortopedy, a finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Artykuł jest o tym na jaką rehabilitację leczniczą finansowaną ze środków publicznych może wystawić skierowanie ortopeda w świetle prawa.


Rehabilitacja lecznicza

Termin „rehabilitacja” oznacza dosłownie przywracanie sprawności. Światowa Organizacja Zdrowia zdefiniowała w 1968 r. rehabilitację jako „kompleksowe i skoordynowane stosowanie środków medycznych, socjalnych, pedagogicznych i zawodowych w celu usprawniania osób z naruszoną sprawnością organizmu do możliwie najwyższego poziomu”. Definicja normatywna rehabilitacji znajduje się w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 2046). Zgodnie z art. 7 powyższej ustawy rehabilitacja to zespół działań, zwłaszcza organizacyjnych, leczniczych, psychologicznych, technicznych, szkoleniowych, edukacyjnych i społecznych, zmierzających do osiągnięcia przy aktywnym uczestnictwie tych osób możliwie najwyższego poziomu ich funkcjonowania, jakości życia i integracji społecznej.
Powszechnie przyjmuje się podział rehabilitacji na:

  • rehabilitację medyczną (leczniczą),
  • rehabilitację zawodową,
  • rehabilitację społeczną.

Należy przyjąć, że rehabilitacja medyczna (zwana też leczniczą) jest postępowaniem, które umożliwia przyspieszenie procesu naturalnej regeneracji i plastyczności (dla układu nerwowego) oraz zmniejszenie następstw ustrojowych i psychicznych spowodowanych przez chorobę lub uraz 1

   W literaturze medycznej terminem odnoszącym się do rehabilitacji jest „rehabilitacja medyczna”, natomiast w terminologii normatywnej, związanej z systemem publicznego ubezpieczenia zdrowotnego występuje pojęcie „rehabilitacja lecznicza”. Powszechnie w piśmiennictwie przyjmuje się podział rehabilitacji medycznej lub fizjoterapii na: kinezyterapię, fizykoterapię i masaż. Zasadniczo podział ten jest zgodny z podziałem ujętym w polskim prawodawstwie dotyczącym rehabilitacji leczniczej.

   Rehabilitacja lecznicza należy do tzw. świadczeń gwarantowanych, czyli przysługujących świadczeniobiorcy (pacjentowi) i finansowanych ze środków publicznych (przez Narodowy Fundusz Zdrowia). Ogólnie prawo świadczeniobiorcy do świadczeń zdrowotnych w zakresie rehabilitacji leczniczej reguluje art. 15 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 
27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej 
finansowanych ze środków publicznych (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1510), a szczegółowo rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (t.j.: Dz. U. z 2018 r., 
poz. 465). Rozporządzenie powyższe określa wykaz oraz warunki realizacji świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej.
Świadczenia gwarantowane z zakresu rehabilitacji leczniczej są realizowane w warunkach:

  • ambulatoryjnych; 
  • domowych;
  • ośrodka lub oddziału dziennego, które obejmują rehabilitację:

– ogólnoustrojową, w tym dla określonych grup pacjentów,

– dzieci z zaburzeniami wieku rozwojowego,

– osób z dysfunkcją narządu słuchu i mowy,

– osób z dysfunkcją narządu wzroku,

– kardiologiczną lub kardiologiczną telerehabilitację hybrydową,

– pulmonologiczną z wykorzystaniem metod subterraneoterapii;

  • stacjonarnych, które obejmują rehabilitację:

– ogólnoustrojową,

– neurologiczną,

– pulmonologiczną,

– kardiologiczną lub kardiologiczną telerehabilitację hybrydową.

W rezultacie świadczenia rehabilitacji leczniczej dla pacjentów ortopedycznych udzielane są w warunkach ambulatoryjnych, domowych, ośrodka dziennego 
i stacjonarnych. Zabieg fizjoterapeutyczny to świadczenie gwarantowane udzielane w cyklach odpowiadających potrzebom zdrowotnym świadczeniobiorcy objętego leczeniem rehabilitacyjnym lub fizjoterapeutycznym.


Od 1 stycznia 2019 weszły w życie istotne w praktyce dla ortopedów zmiany w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz. U. z 2018 r. 
poz. 465) dotyczące zasad wystawiania skierowań na rehabilitację leczniczą przez lekarzy. Przede wszystkim w przypadku skierowań na rehabilitację ambulatoryjną oraz domową ortopeda nie określa obecnie w skierowaniu rodzaju i ilości zleconych zabiegów, co dotychczas było obowiązkiem lekarza. Jeżeli jednak ortopeda jest także lekarzem specjalistą w dziedzinie: rehabilitacji ogólnej lub rehabilitacji medycznej, lub rehabilitacji w chorobach narządu ruchu, skierowanie może zawierać zlecone zabiegi fizjoterapeutyczne oraz liczbę poszczególnych zabiegów w cyklu zabiegów.

 

Rehabilitacja ambulatoryjna 

Świadczenia gwarantowane w zakresie rehabilitacji realizowane w warunkach ambulatoryjnych obejmują:

  • lekarską ambulatoryjną opiekę rehabilitacyjną (jest to porada lekarska rehabilitacyjna),
  • fizjoterapię ambulatoryjną: wizyta fizjoterapeutyczna i zabieg fizjoterapeutyczny (zabiegi z zakresu kinezyterapii, fizykoterapii oraz masażu).
     

Fizjoterapia ambulatoryjna odbywa się na podstawie zlecenia wydanego przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego (zarówno POZ, jak i specjalistę, np. ortopedę) w cyklu terapeutycznym do 10 dni zabiegowych, jednemu świadczeniobiorcy przysługuje nie więcej niż pięć zabiegów dziennie. Pacjent może dostać jedno, kilka, a nawet kilkanaście skierowań na rehabilitację ambulatoryjną od jednego lub kilku różnych lekarzy w ciągu jednego roku, zarówno na to samo, jak i na różne schorzenia.

   Skierowanie na fizjoterapię w warunkach ambulatoryjnych wystawić może każdy lekarz ubezpieczenia zdrowotnego. Skierowanie na cykl zabiegów wystawia lekarz ubezpieczenia zdrowotnego, z zastrzeżeniem że w przypadku stwierdzenia u świadczeniobiorcy wady postawy kwalifikującej się do rehabilitacji leczniczej lub dysfunkcji narządu ruchu, której przyczyną są wady postawy, skierowanie na cykl zabiegów wystawia lekarz ubezpieczenia zdrowotnego będący lekarzem specjalistą w dziedzinie (w przypadku skierowań na cykl zabiegów dla dzieci odpowiednio lekarz specjalista w dziedzinie dziecięcej): rehabilitacji ogólnej lub rehabilitacji medycznej, lub rehabilitacji w chorobach narządu ruchu, lub chirurgii ortopedycznej, lub chirurgii ogólnej, lub chirurgii urazowo-ortopedycznej, lub ortopedii i traumatologii, lub ortopedii i traumatologii narządu ruchu, lub lekarzem ze specjalizacją I stopnia w dziedzinie: chirurgii ortopedycznej lub chirurgii urazowo-ortopedycznej, lub ortopedii i traumatologii lub rehabilitacji narządu ruchu, lub rehabilitacji ogólnej, lub rehabilitacji medycznej, lub lekarzem w trakcie specjalizacji w dziedzinie: rehabilitacji medycznej lub ortopedii i traumatologii narządu ruchu.

   Po zamianie przepisów od 1 stycznia 2019 r. skierowanie na zabiegi w warunkach ambulatoryjnych (podobnie jak na zabiegi w warunkach domowych) powinno zawierać:

  • pieczęć nagłówkową z numerem umowy zawartej z dyrektorem właściwego oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia,
  • imię, nazwisko, adres zamieszkania świadczeniobiorcy oraz numer PESEL, a w przypadku braku numeru PESEL –
  • numer dokumentu potwierdzającego tożsamość,
  • rozpoznanie w języku polskim,
  • kod jednostki chorobowej według Klasyfikacji ICD-10,
  • choroby przebyte i współistniejące oraz inne czynniki, w tym wszczepione urządzenia wspomagające pracę układu krążeniowo-oddechowego lub metal w ciele pacjenta lub przyjmowanie niektórych leków, mogące mieć istotny wpływ na proces rehabilitacji lub na postępowanie fizjoterapeutyczne,
  • pieczęć i podpis lekarza wystawiającego to skierowanie oraz datę jego wystawienia.
     

W przypadku skierowania wystawionego przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego będącego lekarzem specjalistą w dziedzinie: rehabilitacji ogólnej lub rehabilitacji medycznej, lub rehabilitacji w chorobach narządu ruchu, skierowanie to moż...

Artykuł jest dostępny dla zalogowanych użytkowników w ramach Otwartego Dostępu.

Jak uzyskać dostęp? Wystarczy, że założysz konto lub zalogujesz się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałów pokazowych.
Załóż konto Zaloguj się

Przypisy