Czas wakacji kojarzymy z piękną pogodą, aktywnym wypoczynkiem, a co za tym idzie – kontuzjami. Podawane doustnie niesteroidowe leki przeciwzapalne są skuteczne w leczeniu rozmaitych ostrych i przewlekłych stanów bólowych, ale ich stosowanie może wiązać się z poważnymi ogólnoustrojowymi działaniami niepożądanymi, które są skorelowane z terapeutycznymi poziomami leku w osoczu. W celu zminimalizowania częstotliwości występowania zdarzeń ogólnoustrojowych związanych z lekami, opracowano miejscowe preparaty niesteroidowych leków przeciwzapalnych. W przypadku bólu regionalnego preparaty miejscowe stanowią interesującą opcję leczenia, zwłaszcza u pacjentów ze współistniejącą chorobą przewlekłą, u których leki przeciwbólowe o działaniu ogólnoustrojowym mogą powodować poważne działania niepożądane. Stosowanie miejscowych leków przeciwzapalnych minimalizuje niekorzystne interakcje z innymi lekami przyjmowanymi przez pacjenta i pozwala im oddziaływać precyzyjnie na miejsce bólu. W przypadku sprayu preparat nanosimy na skórę poprzez rozpylenie go na bolące miejsce, co poprawia precyzję aplikacji. Ponadto spray umożliwia podawanie precyzyjnej dawki, bez ryzyka wyciskania zbyt dużej ilości leku, co może być problemem przy stosowaniu formy żelowej. Spray to również bardzo dobra alternatywa dla żeli dla osób aktywnych.
Autor: Nina Grabowska-Mycko
Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (ŻChZZ), obejmująca zakrzepicę żył głębokich oraz zatorowość płucną, pozostaje jednym z najistotniejszych powikłań okołooperacyjnych w ortopedii. W codziennej pracy oddziału ortopedycznego problem ten jest szczególnie wyraźny, ponieważ ryzyko ŻChZZ jest nie odległym powikłaniem internistycznym, ale zdarzeniem bezpośrednio wpływającym na wynik operacji – może destabilizować proces fizjoterapii (ból, duszność, ograniczenie wysiłku, konieczność przerwania mobilizacji), zwiększać prawdopodobieństwo reoperacji (np. poprzez konieczność intensyfikacji leczenia przeciwkrzepliwego u chorego z krwawieniem z rany), a także wydłużać leczenie i generować koszty oraz obciążenia organizacyjne. W ortopedii, gdzie celem jest szybki powrót do sprawności i konsekwentna fizjoterapia, każde powikłanie systemowe oddziałuje na wynik funkcjonalny leczenia operacyjnego.
Ból pooperacyjny jest jednym z najczęstszych problemów klinicznych w ortopedii. Operacje takie jak endoprotezoplastyka stawów, zespolenia złamań czy operacje kręgosłupa wiążą się z rozległym śródoperacyjnym uszkodzeniem tkanek, co prowadzi do aktywacji procesów zapalnych. Źle kontrolowany i niewystarczająco uśmierzany ból pooperacyjny może prowadzić do opóźnienia rehabilitacji, wydłużenia hospitalizacji oraz zwiększonego ryzyka powikłań pooperacyjnych [1]. Współczesne wytyczne leczenia bólu pooperacyjnego jednoznacznie podkreślają znaczenie stosowania jednoczasowo kilku leków o odmiennych sposobach działania na różne mechanizmy w układzie nerwowym w celu poprawy skuteczności leczenia bólu i ograniczenia działań niepożądanych [1]. Jednym z przykładów wykorzystywanych w codziennej praktyce jest zastosowanie preparatu skojarzonego zawierającego deksketoprofen i tramadol.
W sezonie zimowym wzrasta ryzyko urazów tkanek miękkich, co powoduje skręcenia, zwichnięcia i stłuczenia, często wymagające leczenia przeciwzapalnego. Doustne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) mogą powodować poważne skutki uboczne, zwłaszcza u osób starszych, dlatego preferuje się preparaty miejscowe. Żele z diklofenakiem wyróżniają się skutecznością w łagodzeniu bólu pourazowego i przewlekłego przy minimalnym ryzyku interakcji z innymi lekami. Badania potwierdzają, że miejscowe NLPZ zapewniają skuteczną i bezpieczną terapię bólu, szczególnie w przypadku pacjentów w podeszłym wieku z chorobami współistniejącymi.
Niedobór witaminy D3 stanowi poważne wyzwanie we wszystkich grupach wiekowych. U osób starszych może się manifestować w różnorodny sposób, szczególnie poprzez objawy ze strony układów kostno-szkieletowego i odpornościowego. Suplementacja witaminą D3 u osób starszych, zwłaszcza tych, które mają ograniczony dostęp do światła słonecznego, jest często zalecana przez specjalistów jako sposób na poprawę ogólnego stanu zdrowia i jakości życia seniorów. Stosowanie witaminy D3 w wyższych dawkach raz w tygodniu może być skutecznym i wygodnym rozwiązaniem. Regularne monitorowanie poziomu witaminy D3 we krwi i dostosowywanie dawki w razie potrzeby zapewni bezpieczeństwo i skuteczność jej suplementacji.
Efektywne leczenie bólu pooperacyjnego ma na celu minimalizację cierpienia pacjenta, poprawę jakości życia, umożliwienie wcześniejszej rehabilitacji, redukcję powikłań, skrócenie pobytu w szpitalu i obniżenie kosztów leczenia. Wybór odpowiedniego leku przeciwbólowego zależy od czasu trwania leczenia, rodzaju i nasilenia bólu, ryzyka stosowania leku, chorób współistniejących oraz innych przyjmowanych leków. W artykule omówiono grupę niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) i ich klasyfikację ze szczgólnym uwzględnieniem etorykoksybu. Przedstawiono wyniki badań klinicznych, które potwierdzają skuteczność etorykoksybu w leczeniu bólu pooperacyjnego po zabiegach chirurgicznych takich jak endoprotezoplastyka stawu kolanowego i biodrowego, laminektomia lędźwiowa oraz artroplastyka kolana. Etorykoksyb okazał się równie skuteczny co inne leki, a nawet skuteczniejszy w niektórych przypadkach, przy niższej częstości działań niepożądanych.